Copy

Inzicht in denkpatronen bij anderen

Niet alleen zijn stem is merkwaardig, maar ook zijn manier van praten en van bewegen. Het is daarom niet verwonderlijk dat deze jongen geen inzicht heeft in de uitdrukkingen van andere mensen, en daar niet goed op kan reageren.
                                                                                                              Hans Asperger (1944 – 1991)

Citaat uit: Hulpgids Asperger-syndroom

                                                                                         

De psychologische term theory of mind (TOM) verwijst naar het vermogen de gedachten, overtuigingen, wensen en bedoelingen van anderen te herkennen en begrijpen, waardoor het gedrag van anderen verklaarbaar en voorspelbaar wordt. Een synoniem hiervoor is empathie.


 

Strategieën

Door zijn hele leven heen, heeft de Asperger geleerd te analyseren hoe anderen reageren op bepaalde situaties. Dit gedrag kopieert hij in toekomstige vergelijkbare situaties. Hij ‘leert’ hoe hij zich voortaan moet gedragen. Helaas zijn situaties altijd weer uniek. Je denkt dat het situatie A is en daar heb je een antwoord op. Blijkt het echter scenario A3 te zijn. Dan is net een andere reactie gewenst.


 

Energie

Iemand met Asperger herken je niet zo gauw. Juist door dit lerende gedrag, lijkt het net of het vanzelf gaat. Dat is echter schijn. Hij moet heel hard werken om normaal over te komen. Dit eist zijn tol in de vorm van energieverlies. In gezelschap zijn, vraagt veel energie van iemand met Asperger.

 

Scenario’s

Om je sociale vaardigheden te trainen, kun je werken met sociale verhalen. Zoek daar iemand voor uit die je kent en oefen daarmee sociale situaties, zoals een verjaardag, een receptie, een uitje van je werk. Deze vriend kan je ook helpen in situaties die je de komende week verwacht bijvoorbeeld. Loop samen door wat je kunt verwachten en hoe je daarop kunt anticiperen. Bereid ook een manier voor hoe je op een overtuigende manier afscheid kunt nemen als het je allemaal te veel wordt.


 

Romans

Scenario’s worden ook gebruikt in films en boeken. Het grote verschil tussen een filmvoorstelling en het lezen van een boek  – met name van romans – is dat romans ook de interne belevingswereld van de personen laat zien. In een film zie je iemand een sigaret roken, uit het raam kijken of in bad zitten. Maar wat denkt hij ondertussen? Er zijn natuurlijk wat hulpmiddelen, zoals flash backs, zonneschijn (waarschijnlijk vrolijke gedachten) of regen (sombere gedachten?) of gezichtsuitdrukkingen. En natuurlijk de context. Als de persoon huilt kun je uit de situatie opmaken of dat van vreugde of verdriet is.
 

Romans als hulpmiddel

Ik heb een paar romans geselecteerd, waarin je de gedachtewereld van de romanpersonages kunt volgen. Zo geven ze je inzicht in de denkwereld van anderen.
 

Een leesclub

Nog meer inzicht krijg je als je lid wordt van een leesclub. Met een kleine groep mensen lees je gedurende zes à 8 weken hetzelfde boek. Daarna discussieer je over het gelezen boek. Je zult merken dat ieder lid van de leesclub het boek anders heeft gelezen. Het gaat er niet om wie gelijk heeft. Er is geen beste verklaring van het boek. Elkaars mening respecteren; daar gaat het om. Voor de lezer met autisme is het voordeel dat hij leert dat je gedrag op verschillende manieren kunt interpreteren. Niet alleen van de leden van de leesclub, maar ook van de romanpersonages.

Hier kun je wat ideeën opdoen voor een leesclub.

 

Toneellessen

Een andere manier om inzicht te krijgen in je eigen rol en die van de ander is, je aansluiten bij een amateurtoneelgezelschap. Bij zo’n toneelvereniging is er een regisseur die zorgt voor een script. Bovendien coacht hij de amateurtoneelspelers in het gebruik van lichaamstaal, het stemgebruik en het uitdrukken van emoties. Tijdens die toneellessen komen ook alledaagse situaties voorbij. En zo leer je wat je dan zegt en hoe je dat zegt. En je leert te reageren op je tegenspelers. Op eenvoudige wijze leer je jezelf vaardigheden aan, die je in het dagelijkse leven kunt toepassen.

Op de amateurtheater-startpagina vind je per provincie welke toneelverenigingen er zijn.


 

FaceReader software is dat automatisch zes basis gezichtsuitdrukkingen analyseert?
  • Blij
  • Bang
  • Bedroefd
  • Boos
  • Afkerig
  • Verbaasd
Maar liefst 500 verschillende punten op het gezicht worden gemeten.
Deze software is ontworpen voor de marketingwereld, die door het monitoren van mensen die naar reclamefilmpjes kijken, kunnen vaststellen of hun reclame-uiting werkt. Maar misschien kan deze functionaliteiten in een app opgenomen worden op Google Glass. In de toekomst kan dit mensen met autisme helpen emoties bij andere mensen te herkennen. Voordat het zover is, zullen nog meer gemoedsaandoeningen herkend moeten kunnen worden.
Voor het nieuwe seizoen van het programma ‘The Undateables’ is BNN op zoek naar nieuwe kandidaten, dit keer naar mensen met Asperger. Mijn hulp werd hierbij ingeroepen. Na consultatie van mensen met autisme, die eerder meegewerkt hadden aan een TV-programma, rolde dit afstreeplijstje eruit. Als je overweegt om je op te geven, loop dit lijstje door
 
  • Ben je op zoek naar een nieuwe relatie en gebruik je al een intermediair daarvoor (datingsite, relatiebemiddeling);
  • Heb je ervaring met media (krant, tv);
  • Vind je het krijgen van een relatie belangrijker dan het beeld dat de rest van Nederland dan krijgt;
  • Denk je dat je kansen bij BNN groter zijn dan bij een (in autisme gespecialiseerd) bureau;
  • Lijkt het je leuk om een relatie te vinden onder tijdsdruk en het alziend oog van een camera;
  • Ken je de regisseur of de programmamakers en hun werk;
 
Als je op één van deze vragen NEE antwoordt, dan zou ik het niet doen.
 
BNN heeft mooie programma’s gemaakt over hoe mensen omgaan met hun uitdagingen (het gedachtegoed van Bart is volgens mij goed blijven kleven) maar uitdagingen in combinatie met relatie zoeken is dubbel kwetsbaar als TV-onderwerp.
 
BNN is op zoek naar vrijgezelle mensen met een beperking tussen de 18 en 40 jaar die open en eerlijk over hun leven en de liefde durven te praten. 
In het programma maken ze een mooi, positief portret over het dagelijkse leven van de kandidaat. Daarna gaan ze, in samenwerking met een professioneel dating bureau, op zoek naar de ideale partner.

De opnames zullen van juni t/m september 2014 plaatsvinden.
 
http://programma.bnn.nl/48/the-undateables/home

Meer tips

 

Boven is het stil
 

De schrijver, Gerbrand Bakker is een beetje Asperger, zoals hij het zelf uitdrukt in een interview met De Volkskrant.

'Toen zei hij: wacht eens, mannetje, jij bent een Asperger.'
'O,' zei ik, 'nou bedankt.'
Want de enige Asperger die ik kende, was, hoe heet-ie, Volkert van der G. Maar dan ga je erover praten en nadenken. Het bestaat in verschillende gradaties. Een punt van die Aspergers is dat ze zo goed in staat zijn om er doodnormaal mee te leven. Je merkt nooit iets aan ze, maar ondertussen.

'Maar wat voor mij zo heerlijk was: in één klap vielen allerlei dingen, vooral van vroeger, op zijn plek. En wat ik nu ook besef: dat ik in mijn boeken een veel warmere, liefdevollere wereld probeer te scheppen. Omdat ik dat in mijn echte leven een beetje ontbeer.'

Dingen van vroeger? 'Rare dingen had ik altijd. Hyperventilatie, dwanggedachten. Het is natuurlijk ook een slinkse manier om je aan dingen te onttrekken. Je bent niet helemaal goed; o, ga jij maar even liggen. Het gemak waarmee andere mensen met elkaar omgingen, ook vriendjes op school, vond ik raadselachtig. Dat snap ik nu beter allemaal.'

Wat zegt je familie van de diagnose? 'Ik ben er zelf nog mee aan het klooien, daardoor heb ik er thuis eigenlijk nog niet over gepraat. Hoewel ik wel meer aan mijn moeder vraag hoe ik vroeger dingetjes deed. Vaak moeten dan de sperziebonen worden opgezet, dus het komt er niet zo van. En ik wil ze er ook niet mee lastigvallen. Krijg je dat weer, want die jongen schrijft ook al. Bij ons gaat het daar niet zo over.'

Het complete interview.

Aspergercoach
Bettie van Veen

 

Terugkoppeling cliënten:


Wat vonden zij ervan?


‘Ik kon niet echt een “beste” moment aangeven. Het hele gesprek was gewoon verhelderend voor mij. Ook het bespreken van “beelddenken” wat bij het autistisch spectrum hoort en wat voor last je daarvan kunt hebben in gesprekken met niet-beelddenkers was nuttig.
De tekeningen, die je maakte, vond ik heel verhelderend.’

‘Vandaag is mij helder geworden dat ik meer moet nadenken over “hoe” ik gesprekken voer en wat de verschillende rollen zijn, die de gesprekspartners “spelen”. Daar kan ik verder mee.’
‘Het was fijn. Ik dacht dat het een heel kort gesprek zou zijn, maar het was prettig om te sparren over de thuissituatie en al vertellende realiseerde ik me dat ik hiermee toch echt aan de slag moet.’
Je kunt mij vinden op verschillende manieren:

Website http://www.aspergercoach.nl/index.html

Weblog

Facebook

Telefoon 06-51208745

Mail bettie@aspergercoach.nl

 
Copyright © 2013 Aspergercoach Bettie van Veen, All rights reserved.

schrijf mij uit voor deze nieuwsbrief    wijzig mijn gegevens